MAG3 Diüretik Renografi (Böbrek Sintigrafisi): Nasıl Yapılır, Hazırlık

MAG3, damardan verilen ve böbrekler tarafından süzülüp idrarla atılan düşük dozlu radyoaktif bir işaretleyicidir. Gama kamera bu maddenin böbreklere gelişini, böbrekten süzülüşünü ve üreterden mesaneye inişini dakikalar boyunca kaydeder.

Ailelerin sık karıştırdığı iki sintigrafi vardır. DMSA, böbrek dokusundaki hasar ve skar alanlarını gösteren statik bir görüntülemedir ve daha çok böbrek reflüsü (vezikoüreteral reflü, VUR) ve enfeksiyon sonrası hasar değerlendirmesinde kullanılır. MAG3 ise dinamik bir testtir: zaman içindeki akışı ve boşalmayı ölçer.

• UPJ darlığında (üreteropelvik bileşke darlığı; böbrek çıkışı darlığı) sorulan soru 'bu böbrek tıkalı mı ve ne kadar çalışıyor' olduğundan standart test MAG3 diüretik renografidir. Hekiminiz iki testi birlikte isterse, her birinin farklı bir soruya yanıt verdiğini bilin.

Böbrekler doğumdan sonra birkaç hafta içinde olgunlaşır; çok erken yapılan sintigrafi fonksiyonu olduğundan düşük, boşalmayı olduğundan yavaş gösterebilir. Bu nedenle MAG3 genellikle yaşamın 4.–6. haftasından sonra planlanır.

Uygulama merkeze göre küçük farklar gösterir; ancak iyi yapılmış bir diüretik renografinin temel basamakları şunlardır:

• Sıvı yükleme: Test öncesinde ve sırasında çocuğa damardan (bazen ağızdan) yeterli sıvı verilir. Susuz bir böbrek idrarı yavaş boşaltır ve sonucu yanıltır.
• Damar yolu: İnce bir damar yolu açılır; işaretleyici ve idrar söktürücü buradan verilir.
• Mesane sondası: Bebeklerde, dolu mesanenin boşalmayı engelleyebileceği ya da reflü şüphesi olan çocuklarda mesaneye ince bir sonda konur. Dolu mesane böbreğin boşalmasını yapay olarak yavaşlatabilir.
• Görüntüleme: Çocuk sırt üstü yatar; kamera altta ya da üstte durur ve yaklaşık yarım saat boyunca sürekli kayıt alınır. Hareketsiz kalması önemlidir; bebekler çoğunlukla beslenip sarılarak, büyük çocuklar ebeveyn eşliğinde oyalanarak sakin tutulur, sedasyon nadiren gerekir.
• İdrar söktürücü: Furosemid adlı idrar söktürücü damardan verilir. Verilme zamanı protokole göre değişir: işaretleyiciden 20 dakika sonra (F+20), 15 dakika önce (F-15) ya da aynı anda (F0). Kullanılan protokol sonucun yorumunu etkilediği için raporda belirtilir.
• Geç görüntü: Çocuk ayağa kaldırılıp ya da oturtulup idrarını yaptıktan sonra ek bir görüntü alınır. Yer çekimi ve işeme sonrası boşalma, 'takılmış' gibi görünen birçok böbreğin aslında iyi boşaldığını gösterir.

• Kullanılan işaretleyicinin ve idrar söktürücünün miktarı çocuğun kilosuna göre nükleer tıp ekibince belirlenir; buradaki bilgiler bilgilendirme amaçlıdır, uygulama merkezin sorumluluğundadır.

Test günü için merkezin verdiği yönergeler esastır; genel olarak şunlar yardımcı olur:

• Aç kalmak gerekmez; merkezden aksi söylenmedikçe bebeğinizi normal besleyin ve bol sıvı verin.
• Bez, yedek kıyafet, emzik ve tanıdık bir oyuncak getirin; bebeği uyku saatine yakın getirmek sakin kalmasına yardımcı olur.
• Önceki ultrason ve sintigrafi raporlarını yanınızda bulundurun; karşılaştırma için gerekir.
• Radyasyon dozu düşüktür; yine de işaretleyici idrarla atıldığı için o gün bez değiştirirken el yıkamaya özen gösterilmesi önerilir.
• Test sonrası aynı gün normal yaşama dönülür; sonda takıldıysa bir iki kez hafif yanma olabilir.

• Test sonrasında ateş, idrar yapamama ya da belirgin huzursuzluk olursa hekiminize başvurun. Split fonksiyon ve T½ değerlerinin ne anlama geldiğini MAG3 sonucunun okunması başlığında anlatıyoruz.